Công nghệ này là một phương thức mà một nhóm máy tính đi đến sự thống nhất dựa trên sự nhất trí về thứ tự của các giao dịch trên hệ thống theo dòng thời gian.

Blockchain xuất hiện và khai sinh công nghệ Sổ cái phân tán

Công nghệ này xuất hiện khi Blockchain ra đời. Hiểu nôm na là các Khối nối nhau trên Dây xích (Block và Chain).

Chính vì vậy mà hai bên giao dịch không cần phải tin tưởng lẫn nhau, vì đều biết rằng hệ thống chắc chắn sẽ xử lý đúng. Điều này quan trọng ở chỗ, nó khác với các giao dịch thông qua công ty, ngân hàng… vì khi bạn chuyển tiền, tiền chỉ qua khi ngân hàng, công ty thực hiện đúng. Nghĩa là bạn vẫn còn phải tin bên thứ ba là ngân hàng, công ty… và điều gì sẽ xảy ra nếu ngân hàng, công ty đó “quên” hoặc “cố tình quên” giao dịch của bạn?

Trong thế giới hiện nay, tất cả đều là vấn đề lòng tin (trust). Lòng tin quan trọng đến mức độ nào khi nó tạo nên bao nhiêu xung đột, bao nhiêu cướp bóc, chiến tranh… thậm chỉ nhỏ nhất là mỗi việc chuyển tiền. Thông thường chúng ta sẽ phải mất phí, mất thời gian, phải tin ngân hàng, công ty trung gian, và phải tin đối tác. Nếu việc giao dịch được thực hiện trên một nền tảng như blockchain, thì tâm trí bạn sẽ rảnh rỗi hơn rất nhiều, vì biết chắc, nó sẽ đúng.

Các công nghệ phát triển nên ngày càng mạnh, vì một các lý do cơ bản như sau: đơn giản hơn, thuận tiện hơn, nhanh hơn, bảo mật hơn, rẻ hơn… đó là nguyên lý vận hành của thị trường, không thể khác được. Blockchain liệu có đi đến mục đích cuối cùng phục vụ cộng đồng không, thì chúng ta chưa thể biết sau gần một thập kỷ trải nghiệm. Liệu còn những nâng cấp vượt bậc hơn không? Chúng sẽ được sáng tỏ dựa trên phân tích các yếu tố trên, và được người dùng chấp nhận rộng rãi hay không.

Công nghệ Distribuited Ledger – Sổ cái phân tán so sánh với truyền thống

Có một nhà kinh tế đã nêu lên thực trạng đang có trên thế giới: “Cách chuyển tiền nhanh nhất từ Mỹ đến Anh là bỏ vào vali, lên máy bay từ Mỹ đến Anh!”. Điều này như một trò cười, nhưng đang là thực tế đau khổ của biết bao loại giấy tờ, chứng minh, rào cản, phí tổn… Và dường như không thể chấp nhận thêm được trong một thế giới internet phát triển mạnh như hôm nay.

Đó cũng chính là lý do Paypal xuất hiện để phục vụ giao dịch nhanh và rẻ, thuận tiện. Những thủ tục vẫn khó và phải thông qua thẻ Visa… Tức là Paypal muốn nhanh mà không được, nhưng vẫn là cải tiến sớm và rất đáng kể của giao dịch trực tuyến. Hiện có khoảng 30000 giao dịch paypal mỗi phút. Nhưng lại là vấn đề Paypal là một công ty, và chúng ta phải tin công ty này mới dám bỏ tiền vào tài khoản Paypal. Riêng mình thì không dám bỏ vào nhiều đâu. Tin tưởng chỉ ở mức 60-80% vì nó là công ty lớn. Blockchain giúp ta có niềm tin giao dịch trên 99%.

Chính vì trật tự đã được thống nhất này mà không một cá thể máy tính nào tham gia vào có thể sửa đổi được Blockchain. Chính vì vậy, nó có tính bảo mật cao, và không phụ thuộc vào các bên thứ ba, hoặc các tổ chức khác kiểm tra kiểm duyệt, phân phối hay phát hành. Vì các máy tính tự thống nhất với nhau trên cơ sở một “luật chơi” chung.

Công nghệ Distribuited Ledger – Sổ cái phân tán dựa trên triết lý tự nhiên

Điều này cũng dựa trên triết lý của cuộc sống: Trong một cộng đồng, bạn không cần phải tin (tin 100%) bất cứ ai cả, bạn chỉ cần tin cả cộng đồng sẽ phát triển, sẽ công bằng. Vì luôn có người tốt người xấu, nên Sổ Cái giúp chúng ta tổng hợp và đưa ra kết quả cuối cùng, và kết quả chỉ phục vụ những người tốt, đúng, chứ không phục vụ người xấu, làm sai. Nó tập trung đến kết quả cuối cùng của tiến trình.

Và nếu thực tế có những thống nhất nhanh như vậy thì mình mới tự hỏi rằng, nếu chỉ trong 1 giây, chúng ta đạt được sự thống nhất cho những câu hỏi như: chiếc xe này nên có giá bao nhiêu? Có nên ra thêm điều luật, thu loại thuế này không? Mỹ có nên chiến tranh với nước khác không?… từ lớn đến nhỏ, đều được cộng đồng trả lời nhanh chóng, thì quả thực thế giới rất đẹp và công bằng. Nhưng đó là tương lai có thể đạt được trong các thập kỷ tới.

Cũng là một vấn đề thực tại, ví dụ dễ hiểu để chúng ta có thể hình dung: Nếu có 1 triệu người sử dụng Sổ Cái trên khắp hành tinh, nếu một quốc gia như Trung Quốc, chặn bằng tường lửa, không cho các công dân tiếp cận với Sổ Cái của thế giới (Trên thực tế, họ có thể chặn được) thì Sổ Cái còn duy trì được không. Đơn giản là nó vẫn hoạt động được, nhưng không mạnh như trước, vì số lượng thành viên không nhiều như trước, nhưng vẫn đạt được những sự thống nhất đó. Chính vì vậy Sổ Cái gần như không có biên giới nào cả. Và nếu phần lớn con người là người xấu, thì chắc chắn không còn loài người hôm nay. Đó là triết lý một cách tự nhiên.

Kết luận

Sổ cái phân tán – Distribuited Ledger – là công nghệ chủ chốt của nền internet của tương lai 5 đến 10 năm tới. Gần như đó là một kết quả khó thuận theo diễn biến tự nhiên. Các rào cản biên giới vật lý hiện nay ngày càng thu hẹp. Các nước chủ trương hợp tác toàn diện, cà điều này cũng đúng trên môi trường internet, khi mà cộng đồng trở nên một tập thể thống nhất.

Có lẽ rằng, không gian mạng sẽ là một quốc gia chung, một thế giới chung của toàn nhân loại. Nếu điều này diễn ra thì sức mạnh nền kinh tế sẽ tăng lên mức kinh khủng hơn, vì cung cầu diễn ra trên 7 tỷ người chứ không còn một khu vực vật lý nhất định.